Gaziantep banliyö projesi (Gaziray) raylı sistem hattı tünellerinde olası tren yangını durumunda tünel acil durum havalandırma sisteminin simülasyonu
Yazarlar (1)
Doç. Dr. Çiğdem AVCI KARATAŞ Yalova Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
Dergi Adı Journal of innovative engineering and natural science (Online)
Dergi ISSN 2791-7630
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 07-2023
Cilt / Sayı / Sayfa 3 / 2 / 167–190 DOI 10.29228/JIENS.70514
Makale Linki https://jiens.org/?mod=makale_tr_ozet&makale_id=70514
UAK Araştırma Alanları
Ulaştırma Yapıları Mühendisliği
Özet
Raylı sistemler, hızlı, güvenli ve çevre dostu bir toplu taşıma seçeneği olarak dünya genelinde aktif olarak kullanılmaktadırlar. Gaziantep banliyö projesi (Gaziray) Raylı Sistem Hattı, Türkiye’nin Gaziantep şehrinde, toplu taşıma ihtiyacını karşılamak amacıyla planlanan bir proje olarak büyük önem taşımaktadır. Raylı sistem hatlarında, tren yangınları gibi potansiyel olası tehlikelerin dikkate alınması ve yangının etkilerinin değerlendirilmesi çok önemlidir. Yangınlar, trenlerin elektrikli ve mekanik bileşenlerinde, örneğin; elektrik kablolarının aşırı ısınması, fren sistemlerinde arızalar, yakıt sızıntıları gibi sebeplerle çeşitli nedenlerle ortaya çıkabilmektedirler. Bu tür yangınlar, tünellerde, tünelin duvar, tavan, taban ve diğer yapısal elemanlara zarar verebilecek özellikte tehlikeli sonuçlara yol açabileceğinden, tünel yapısının yangından etkilenme seviyesi ve böylelikle yangının tünel yapısına verdiği zararın dikkatlice değerlendirilmesi gerekmektedir. Yangın sonrası, tünelin kullanılabilirliğini, güvenliğini ve yapısal bütünlüğünü etkileyen yapısal hasarlar, tünelin onarım maliyetlerini ve işletme süreçlerini de etkileyebilmektedir. Tünel yangınlarının etkilerini değerlendirmek için yangın testleri, modelleme ve benzetimler/simülasyonlar gibi yöntemler kullanılmaktadır. Yangın testleri, gerçek yangın senaryolarını taklit ederek tünel yapısının yangına karşı tepkisini belirleyebilmekte, modelleme ve simülasyonlar ise tünel yapısının yangından etkilenme seviyesini belirlemektedir. Bu çalışmanın amacı, Gaziray Raylı Sistem Hattında bulunan tünellerde meydana gelebilecek olası tren yangını durumunda, tünel yapısının yangından etkilenme seviyesi ve bu etkinin değerlendirilmesidir. Kritik hız; yangın esnasında ortaya çıkan duman ve yanma ürünü zehirli gazların ters katmanlaşmadan istenilen yöne itilmesi için gerekli olan minimum hava hızıdır. Çalışmada, yapısal bütünlüğün bozulmadan, çevresel kontrol sistemlerinin çalışmasına olanak sağlayarak ve insan tahliye yönünün ters yönünde kritik hava hızı sağlanarak; gerekli havalandırma stratejisi ve kapasitesinin belirlenmesi hedefi gerçekleştirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Simülasyon | Risk analizi | Raylı sistemler | Tüneller | Yapısal yangın güvenliği | Gaziray | CFD Modelleme